Przygotowanie do zajścia w ciążę
Fragment publikacji: "Domowy poradnik medyczny" pod redakcją Kazimierza Janickiego. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa
Zwykle w ciążę zachodzą młode, zdrowe kobiety, często jej nie planując. Dla zdrowia przyszłego dziecka ważne jest, aby jego matka była do ciąży odpowiednio przygotowana.
Z punktu widzenia zdrowotnego ważna jest konsultacja ze swoim ginekologiem, który powinien zaproponować wykonanie podstawowych badań określających stan zdrowia matki, wizyta u stomatologa i ewentualne wyleczenie przed ciążą wszystkich nieprawidłowości. Istotne jest także dokonanie szczepień przeciw żółtaczce, sprawdzenie odporności na różyczkę i w przypadku braku odporności - szczepienie (po szczepieniu kobieta nie powinna zachodzić w ciążę przez trzy miesiące), jak również zaszczepienie się przeciw grypie. Należy również sprawdzić, czy występuje odporność na toksoplazmozę, gdyż ta - często nie rozpoznana - choroba może być przyczyną uszkodzenia wewnątrzmacicznego dziecka.
Kobiety, u których stwierdzono przed ciążą jakieś choroby, powinny przed zajściem w ciążę omówić wszystkie problemy zdrowotne zarówno ze swoim ginekologiem, jak i ze specjalistą leczącym podstawową chorobę lub odbyć konsultację w dobrze prowadzonym ośrodku porad prenatalnych.
Pierwsza wizyta u lekarza
Jeśli kobieta podejrzewa ciążę, powinna się udać do lekarza ginekologa, aby to potwierdzić oraz ustalić zasady postępowania. Istotne jest zapoznanie lekarza z wszystkimi przebytymi chorobami ogólnymi, przebiegiem poprzednich ciąż i sposobem ich zakończenia, gdyż ma to duży wpływ na postępowanie w obecnej ciąży. Należy się podzielić z lekarzem wszystkimi wątpliwościami, których wiele ma każda kobieta ciężarna.
Pierwsza wizyta, jak również kolejne, może odbywać się wspólnie z ojcem dziecka, gdyż zarówno wywiad dotyczący ewentualnych chorób, jak i rodzaju wykonywanej pracy może być pomocny w ustaleniu ryzyka dotyczącego obecnej ciąży.
Pierwsza wizyta u lekarza ma na celu:
- zebranie dokładnego wywiadu dotyczącego istniejących chorób zarówno przyszłej matki, jak i jej partnera,
- ustalenie daty ostatniej miesiączki,
- badanie wymiarów miednicy mniejszej (ale można to zrobić także w czasie następnych wizyt),
- ocenę kliniczną i cytologiczną szyjki macicy,
- wielkość trzonu i kształt macicy,
- ogólne badanie serca, płuc, gruczołów sutkowych, jamy brzusznej, kończyn, masy ciała, ciśnienia tętniczego krwi,
- dodatkowe badania laboratoryjne, a także oznaczenie stężenia hemoglobiny, hematokrytu, grupy krwi i Rh, odczyn Wassermanna, sprawdzenie antygenu Hbs Ag - którego obecność świadczyłaby o zakażaniu wirusem zapalenia wątroby typu B, innych przeciwciał, jak np. przeciw układowi antygenowemu Rh w koniecznych przypadkach, a także sprawdzających przebycie różyczki, czy też niektórych chorób odzwierzęcych (np. toksoplazmoza), określenie stężenia glukozy w surowicy krwi oraz ogólne badanie moczu.
Podczas każdej następnej wizyty należy ocenić:
- masę ciała,
- ciśnienie tętnicze krwi,
- wielkość macicy,
- czynność serca dziecka od ok. 25 tygodnia ciąży,
- obecność obrzęków i żylaków,
- ogólne badanie moczu,
- pomiędzy 24 a 26 tygodniem ciąży powinno się wykonać u zdrowych kobiet ciężarnych obciążenie 50 g glukozy,
- badania ultrasonograficzne są zalecane dwukrotnie, czyli pomiędzy 18-22 i 30-34 tygodniem ciąży lub trzykrotnie ok. 10, 20 i 30 tygodnia ciąży.
Zalecana częstość wizyt lekarskich w ciąży wynosić powinna nie mniej niż raz w miesiącu do 7 miesiąca, co 2 tygodnie w 7 i 8 miesiącu, a w ostatnim okresie raz w tygodniu.
Wymienione poniżej objawy wymagają pilnej konsultacji lekarskiej:
- krwawienie z dróg rodnych (bez względu na nasilenie),
- obrzęk twarzy i palców,
- częste bóle głowy,
- zaburzenia widzenia,
- bóle brzucha,
- przewlekłe wymioty,
- dreszcze i gorączka,
- odejście wód płodowych.





