Androgeny
Androgeny to grupa hormonów płciowych, obejmująca testosteron, dihydrotestosteron, androstendion i dehydroepiandrostendion (DHEA). U mężczyzn są one produkowane przez komórki Leydiga w jądrach. Dihydroepiandrostendion (DHEA) jest dodatkowo wytwarzany w warstwie siatkowatej nadnerczy. U kobiet głównym źródłem androgenów są nadnercza, a w niewielkim stopniu - również jajniki.
Kiedy wykonujemy?
1. Hipogonadyzm u mężczyzn (osłabienie libido, niepłodność, brak cech męskich).
2. Guzy jąder.
3. Zaburzenia miesiączkowania, niepłodność, nadmierne owłosienie u kobiet - podejrzenie guza wirylizującego nadnerczy bądź jajnika (objawy dodatkowe nadmiaru androgenów u kobiet to trądzik, łojotok, męski głos, słaby rozwój drugo- i trzeciorzędowych cech płciowych).
4. Podejrzenie zespołu policystycznych jajników.
Materiał do badania: surowica.
Przygotowanie do badania: na czczo (co najmniej 8 godzin).
Przebieg badania: jednorazowe pobranie krwi z żyły łokciowej.
Czas oczekiwania na wynik: 1 dzień.
Normy:
Testosteron: 0,69-2,77 nmol/l (0,2-0,8 ng/ml) u kobiet, 7,6-34 nmol/l (2,2-9,8 ng/ml) u mężczyzn.
Dihydrotestosteron: 0,7-3,5 nmol/l (0,2-1,0 ng/ml) u mężczyzn.
Androstendion: 2,7-5,8 nmol/l (0,8-1,6 ng/ml) u kobiet, 2,7-5,8 nmol/l (0,8-1,6 ng/ml) u mężczyzn.
Dihydroepiandrostendion: 5,2-25,3 nmol/l (1,5-7,3 ng/ml) u kobiet, 13,8-27,7 nmol/l (4,0-8,0 ng/ml) u mężczyzn.
Uwagi: U mężczyzn androgeny są odpowiedzialne za kształtowanie narządów płciowych w życiu płodowym oraz za rozwój męskich cech płciowych (głos, owłosienie, budowa ciała), libido i spermatogenezę. U kobiet androgeny pełnią rolę prekursorów żeńskich hormonów płciowych: produkowane w jajnikach androgeny (dihydrotestosteron, androstendion) ulegają przekształceniu do estrogenów. Ponadto androgeny mają działanie anaboliczne - prowadzą do zwiększenia masy ciała.
